Meme Kanseri Rehberi
Meme kanseri, diğer kanser türlerinde olduğu gibi, hücrelerin mutasyon sonucu kontrolsüz çoğalmasıyla oluşur. Meme’de kitle, renk ve doku değişimi ilk fark edilen belirtilerdendir.
Kanser çoğunlukla memenin kanallarında veya lobüllerinde oluşur. Lobüller sütü üreten bezlerdir, kanallar ise sütü bezlerden meme ucuna taşır.
Kontrolsüz kanser hücreleri çoğu kez sağlıklı meme dokusuna ve lenf benzlerine yayılır. Lenf benzlerine ulaşan kanser buradan vücudun diğer bölgelerine yayılmak için kullanabileceği yollara erişir.
Meme kanseri kadınlardaki kadar yaygın olmamakla birlikte erkeklerde de nadiren görülebilir.
Meme Kanseri Belirtileri
İlk evrelerde, meme kanseri herhangi bir belirti göstermeyebilir. Çoğu durumda tümör hissedilemeyecek kadar küçük olabilir ancak yine de doktorunuzun isteyeceği çeşitli görüntüleme tetkikleri tümörün varlığı hakkında bilgi verebilir.
Meme kanserinin en yaygın belirtileri şunlardır:
meme dokusunda ele kitle gelmesi
meme ağrısı
meme dokusunda kalınlaşma ve ödem
derinin çukurlaşması ve renk değiştirmesi
meme derisinin veya ucunun soyulması, dökülmesi
memenin tamamının veya bir kısmının şişmesi
meme ucunda akıntı
meme ucunun içe dönmesi
memenin görünümünde, şeklinde, boyutunda değişim
koltuk altında şişlik veya kitle
Bu belirtilere sahip olmanız meme kanseri olduğunuz anlamına gelmez. Örneğin; memede ağrı, kitle veya yumru olması kötü huylu meme kanseri olduğunuz anlamına gelmez, bu durumlar iyi huylu bir kist veya kitleden de kaynaklanıyor olabilir.
Meme Kanseri için Risk Faktörleri
Meme Kanseri için risk faktörleri şunları içerir:
cinsiyet: meme kanseri kadınlarda çok daha yaygındır
yaş: yaş arttıkça kansere yakalanma olasılığı da artar
sıkı (yoğun) bir meme dokusuna sahip olmak
hormon kullanımı: bazı hormon türleri ve kullanma şekilleri kanser riskini arttırabilir
yetersiz egzersiz
yüksek vücut kitle indeksi
alkol tüketimi
genler: BRCA1 ve BRCA2 genlerindeki mutasyonlar, diğer mutasyonlarla birlikte kanser riskini arttırır
genetik yatkınlık: yakın akrabaların meme kanseri geçirmesi
Gail Modeli ile önümüzdeki 5 yıl ve yaşam boyu meme kanseri riskinizi hesaplayabilirsiniz.
Meme Kanserinin Teşhisi
Âdet gören kadınlarda âdet bittikten sonraki hafta ve menopoz dönemindeki kadınlarda ise her ay belirli bir günde kişisel meme farkındalığı için kendi kendine meme muayenesi yapılması önerilir. Memede herhangi bir belirtinin varlığında, bu konuda değerlendirme yapılabilmesi için meme konusunda uzmanlaşmış bir genel cerrah tarafından yapılan fiziksel muayene ve çeşitli görüntüleme tetkiklerinin yapılması gerekebilir.
Mamografi ve ultrasonografi meme derisi altını görüntülemede kullanılan en yaygın testlerdir. 40 yaşının üstündeki kadınlarda bu kontrollerin yıllık yapılması önerilir. 69 yaşından sonra kontrol sıklığı iki yılda bir olabilir.
Ultrasonografi, mamografi ve/veya meme MR’ı sonuçlarına göre meme biyopsisi gerekebilir. Biyopside meme dokusundan alınan örnek laboratuvarda test edilir, kanser hücresi saptanırsa türünün belirlenmesi için ek testler yapılır.
Mamografi, Ultrason ve Meme MR’ının kullanıldığı durumlar ve karşılaştırması hakkında daha detaylı bilgi için bu yazıyı da okuyabilirsiniz.
Meme Kanserinin Tedavisi
Meme kanserinin evresi, metastaz olup olmadığı ve tümörün boyutu tedavi yönteminin seçilmesinde büyük bir rol oynar. Cerrahi yöntemler, meme kanserinin tedavisinde kullanılan en yaygın tedavi türüdür.
Önceleri mastektomi (meme alınması), koltuk altı lenf bezlerinin çıkarılması yöntemleri kullanılırken son yıllarda memeyi ve koltuk altını koruyan onkoplastik cerrahi ve koltuk altı lenf bezleri örneklemesi yöntemleri uygulanmaktadır. Bu yöntemlerle ameliyat sonrası komplikasyon oranları azalmıştır ve hastanın hızlı iyileşme oranları artmıştır.
Kanserin durumuna bağlı olarak kemoterapi, hormonoterapi ve radyaterapi de cerrahi ile birlikte kullanılabilir.
Sonuç
Meme kanseri, kadınlarda deri kanserinden sonra en sık görülen kanser türüdür. Meme kanseri, meme hücrelerinin mutasyona uğrayıp çoğalmasıyla oluşur. Memede kitle oluşumu, deride renk ve doku değişikliği belirtilerden bazılarıdır.
Memenizde bir değişiklik fark etmeniz durumunda bir doktora başvurun.
-
Meme kanserinde en sık görülen belirtiler arasında memede ele gelen kitle, meme şeklinde değişiklik, ciltte çukurlaşma, meme ucunda içe çekilme ve koltuk altında şişlik yer alır. Ancak erken evre meme kanseri bazı kişilerde hiçbir belirti vermeyebilir.
-
Hayır. Memede hissedilen her kitle kanser anlamına gelmez. Kistler ve iyi huylu meme hastalıkları da kitleye neden olabilir. Kesin değerlendirme için genel cerrahi muayenesi ve görüntüleme yöntemleri gerekir.
-
Meme kanseri bazı hastalarda ağrıya neden olabilir ancak ağrısız kitleler daha sık görülür. Sadece meme ağrısının olması tek başına meme kanseri anlamına gelmez.
-
Meme kanseri kadınlarda daha sık görülür. İleri yaş, aile öyküsü, BRCA1 ve BRCA2 gen mutasyonları, yoğun meme dokusu, obezite, hareketsiz yaşam ve bazı durumlarda hormon kullanımı riski artırabilir.
-
Evet. Erkeklerde meme kanseri nadir görülse de ortaya çıkabilir. Memede kitle, sertlik veya meme ucunda değişiklik fark edilmesi durumunda doktora başvurulmalıdır.
-
40 yaşından sonra mamografi kontrolünün yılda bir yapılması önerilir. Risk grubunda olan kişilerde doktor önerisine göre tarama daha erken yaşta başlayabilir.
-
Mamografi meme dokusunun röntgen görüntüsünü oluştururken ultrasonografi ses dalgalarıyla değerlendirme yapar. Özellikle yoğun meme dokusuna sahip kişilerde iki yöntem birlikte kullanılabilir.
-
Hayır. Günümüzde hastalarda memeyi koruyan onkoplastik cerrahi yöntemleri uygulanabilmektedir. Tedavi planı hastanın durumuna özel belirlenir.
-
Düzenli egzersiz yapmak, ideal kiloyu korumak, alkol tüketimini azaltmak ve rutin meme kontrollerini aksatmamak meme kanseri riskinin azaltılmasına yardımcı olabilir.
Son güncellenme tarihi: 14 Mayıs 2026
Kaynakça: Türk Tıbbi Onkoloji Derneği, Center for Disease Control and Prevention, Healthline